Elke week twee keer domineespost als flessenpost op deze site, op dinsdag en vrijdag: een Corona-briefwisseling van de twee Veense dominees Judith Visser en Leendert van der Sluijs. Hun vragen zouden zomaar ook uw/jouw vragen kunnen zijn. Hun antwoorden misschien eye-openers… Vandaag antwoordt ds. Judith Visser.
Ha Leendert, beste collega van der Sluijs,
Even heb ik getwijfeld aan wie ik deze brief moest schrijven, aan jou of aan jouw ghostwriter die zo’n geweldige brief schreef de laatste keer. Maar aangezien je weer opgeknapt bent en niet meer in quarantaine zit besloot ik deze brief toch aan jou te schrijven. Overigens, fijn dat je weer opgeknapt bent!
Het lezen van de laatste brief voelde even als het lezen van een van mijn studieboeken lang geleden, al die ellendige voetnoten waardoor je niet gewoon eens even lekker door kunt lezen. En aan de andere kant, de voetnoten van jouw ghostwriter gaven veel sjeu aan de brief.
Wat heerlijk om een boekenfan te zijn, daarin kunnen wij elkaar de hand schudden. Nou ja, dat kan tegenwoordig niet meer he, een elleboog-high-five ofzo dan? Ida Gerhardt schreef in een van haar prachtige gedichten ‘zij die lezen mogen eenzaam wezen’ (het gaat om het gedicht ‘onvervreemdbaar’). Herken je dat? Dat je aan het lezen bent en dat er om je heen van alles gebeurt, zonder dat jij er erg in hebt, soms tot grote ergernis van de mensen om je heen. Wat een geweldig geschenk om op die manier even ‘op avontuur’ te kunnen gaan, juist in deze lock-down-tijd.
Waar zou dit onder vallen in Robinsons rijtje, vraag ik mij af? Misschien hangt dat ook af van het boek dat je leest. Over sommige boeken kun je je verwonderen, zowel in positieve als in negatieve zin. Structuur geeft een boek mij over het algemeen niet, maar dat is persoonlijk. Eerder zorgt een boek voor chaos om mij heen, omdat ik vergeet dat er nog een preek geschreven moet worden, er nog huishoudelijk werk ligt en er nog kinderen gevoed moeten worden. Mediteren kan, wat mij betreft, uitstekend met een boek. Vaak is er wel een mooie, scheppende gedachte te vinden waar je een poosje bij stil kunt worden. Deze term ‘scheppende gedachte’ kwam ik eens tegen bij de theoloog Romano Guardini. Een prachtige term die mij sindsdien altijd bij is gebleven, ook al weet ik niet meer precies in welk boek van hem ik het las. En zijn er ook geen prachtige verhalen die je als lezer een spiegel voorhouden? Hier moet ik direct denken aan het boek ‘Till we have faces’ van C.S. Lewis, ken je dit? En ook in gesprek gaan en blijven met (of door) een boek zie ik zeker als een reële mogelijkheid. Volgens mij zouden wij daar aardig wat tijd mee kunnen vullen. Kortom, ik kan wel wat met de adviezen van Robinson!
Je vroeg daarbij of ik ook wel rijtjes had. Dan moet ik eerlijk bekennen dat ik met rijtjes een zekere haat-liefde-verhouding heb. Ik vind het geweldig rijtjes of lijstjes te maken, het voelt geweldig gestructureerd. Zeker met het jongleren van het dagelijkse leven. Maar om mij vervolgens aan deze zelfde rijtjes te houden en om ze te gebruiken, daar faal ik elke keer weer in. En dat levert nog weleens wat frustratie op. Dus al jonglerend laat ik dan toch regelmatig eens een balletje of wat vallen. Maar dan hoor ik weer een van de leerzame uitspraken van mijn dochter: leren is proberen! En raap ik alle ballen weer op, om het nog eens (met of zonder rijtje) te proberen.
Leendert, ik kijk uit naar je zelfgeschreven antwoord!
Hartelijke collegiale groet,
van Judith Visser