Woensdagmiddag 4 juni is in de bibliotheek van Nijkerk de dorpenDeal gesloten waarmee geld vrijkomt voor de herinrichting van de bibliotheek. De ondertekening geschiedde door Frits Koenders, afgevaardigde provincie Gelderland, wethouder Audrey Rohen, bibliotheekdirecteur Laura Koppenberg en Mieke Tuin en Anneke Thuring (taalvrijwilligers bij het DigiTaalhuis en betrokken bij de totstandkoming van het plan achter de Dorpendeal). Een DorpenDeal is een subsidie van de provincie Gelderland om de sociale verbinding van een wijk of stad te versterken.

Koppenberg: ,,In een samenleving die polariseert en waar het lijkt alsof we elkaar vaker digitaal tegenkomen dan in het écht, is die verbinding hard nodig. In een leefbare samenleving kijken mensen naar elkaar om. En dat begint met echte ontmoeting, in de echte wereld, op een plek waar iedereen welkom is, ongeacht leeftijd, geloofsovertuiging, afkomst, seksuele voorkeur, geaardheid of politieke kleur. Zo’n plek is de bibliotheek. Een plek waar je betrokken raakt bij je woonplek. Waar je anderen ontmoet. Waar je je laat verrassen en inspireren. Waar je, zonder dat je er iets hóeft, gewoon binnen kan lopen. Of je nou lid bent of niet. Een kop koffie kan pakken, een krantje kan lezen, een gesprek kan aanknopen of hulp kunt vragen. De bieb is enorm veranderd en corona heeft dat versneld. Natuurlijk zijn er de boeken. Maar het is zoveel meer. Mensen komen hier voor informatie, advies, taalles, voor de gezelligheid, om elkaar te ontmoeten, hulp te vragen bij de digitale overheid of te studeren en te werken. In de bibliotheekwet staan vijf taken.

1.     Leesbevordering en literatuur

2.     Kennis en informatie ter beschikking stellen

3.     Ontwikkeling en educatie bevorderen

4.     Ontmoeting en debat (gesprek) stimuleren

5.     Mensen laten kennismaken met kunst en cultuur

Het is dus veel meer dan boeken uitlenen. Het gaat om kennis, informatie, verdieping, leren, ontwikkelen en nieuwe inzichten opdoen. Het gaat voor mij vooral om ménsen. Mensen die elkaar ontmoeten rondom een gemeenschappelijk thema of interesse. Mensen die elkaar helpen bij het leren van de Nederlandse taal. Mensen die computerles geven. Die helpen bij digitale bankzaken of het aanvragen van een paspoort. Daar waar alles steeds digitaler wordt, is de bibliotheek de plek waar mensen zijn en waar we de kracht van samenleven voelen.

De bibliotheeksector wil zich sterk maken voor drie Grote Doelen:

1.     Een geletterde samenleving.

2.     Zorgen dat iedereen kan meedoen in de informatiesamenleving die steeds complexer wordt.

3.     Zorgen dat iedereen die dat wil zich een leven lang kan blijven ontwikkelen

Dat doen we niet alleen, dat zou ook niet kunnen, maar met heel veel partners. Hier in huis bijvoorbeeld het welzijnswerk, Sigma, en de Speelotheek, en de vrijwilligersorganisatie UVV hiernaast in het gebouw. Deze bredere taken voor de bieb vragen iets anders van de inrichting en sfeer. Waren we in 2015, toen deze bieb voor het laatst is verbouwd, nog die boekenbieb, nu zijn we een bruisend maatschappelijk centrum. Een kloppend hart. De Dorpendeal draagt er aan bij, dat we de bieb ook zo gaan inrichten.”

Een paar onderdelen uit het plan, dat mede dankzij de Dorpendeal mogelijk wordt gemaakt.

1.     SERRE/INSTRUCTIERUIMTE

Steeds meer mensen komen hier om de taal te leren. Zij willen beter Nederlands spreken en schrijven. Begin 2022 na de Russische inval in Oekraïne stonden hier direct al de eerste Oekraïense auto’s op de parkeerplaats. Nijkerk vangt ook asielzoekers op en er wonen statushouders. Meedoen begint met het leren van de taal. Er wordt steeds vaker een beroep op het DigiTaalhuis gedaan, het lokale taalnetwerk waar de bieb de kartrekker van is. Mensen leren in groepsverband en één op één.
Vele vrijwilligers zoals Anneke en Mieke maken nieuwkomers wegwijs in de Nijkerkse samenleving. Maar iederéén die om welke reden dan ook moeite heeft met lezen, schrijven of rekenen kan hier terecht voor hulp en ondersteuning. Er is daarom behoefte aan een afsluitbare ruimte om in kleine groepen te werken. Die gaat er komen, zodat mensen zonder gene en in alle rust kunnen oefenen.

2.     SPEELOTHEEK

De Speelotheek zit bij ons in huis en dat is een goede combinatie met de bibliotheek. Ouders met jonge kinderen komen een boekje lenen en nemen meteen speelgoed mee óf andersom. Samen organiseren we bijeenkomsten voor jonge ouders. Maar het gebouw is daar niet op ontworpen. De Speelotheek zit nu wat weggestopt onder de trap. Zij krijgen een betere plek, geïntegreerd in de nieuwe jeugdhoek en met een eigen uitgang zodat de vrijwilligers niet meer met grote skelters dwars door de bieb hoeven te slepen.

3.     UITSTRALING EN INDELING/MEUBILAIR

De indeling is in de loop der jaren een beetje een allegaartje geworden. Zo gaan die dingen. Het tapijt correspondeert allang niet met de indeling, de plek van de balie is niet optimaal. We vinden het belangrijk dat mensen vriendelijk en deskundig worden ontvangen. De balie delen we met Sigma welzijnswerk en daar is ook de IDO functie, het Informatiepunt Digitale Overheid. De balie wordt verplaatst, zodat deze direct zichtbaar is bij binnenkomst. Er komt meer privacy en een zitje voor als een gesprek wat langer duurt. We zien dat het steeds drukker wordt met bijeenkomsten en clubs: ik noem er een paar. Het Repaircafé, SeniorWeb, de Handwerkclub, Peuterochtend, Mamacafé, Taalcafé. Steeds meer inwoners en clubs weten de bieb te vinden als plek om samen te komen. Die groepen kunnen bij ons terecht en dat kan straks nóg beter.

  1. PODIUM

Elke zondag van oktober tot mei is er het ZondagMiddagPodium met een vaste club bezoekers van 60 tot soms 100. Vaak mensen die anders alleen thuis zitten – op zondag bijvoorbeeld niet naar de kerk gaan. Zij komen hier, ongeacht wie er optreedt, elke zondag. Het is een vast uitje. Dat verbindt enorm. We zien veel vaste gezichten, en er komen ook nieuwe bezoekers bij. Voor lokale artiesten – het Zeemanskoor o.a. – is het podium een uitgelezen plek hun kunsten te laten horen en voor publiek op te treden. Het podium biedt bovendien plek aan Lokale Verhalen. Met de DorpenDeal volgt ook nog een programmaraad zodat het werk nog beter tot stand komt. Adviesbureau Spectrum helpt daarbij.

Foto Kees van den Heuvel